عزادارى محرم دوشنبه دهم محرم - صبح زود خانهء اميرزاده محمد ميرزا روضه رفتيم . از آنجا به اتفاق جمعى مسجد شيخ عبد الحسين رفتيم . معركهء غريبى بود . از كثرت جمعيت راه عبور مسدود بود . دو ساعت تمام آنجا بوديم . خيلىخيلى شور داشت . تركها معركه كردند . ظهر منزل رفتيم . ناهار خورده استراحت كردم . شهر به هيجان آمده بود . خيلىخيلى تماشا داشت . الحق نيكو عزادارى كردند . خداوند قبول كند . بهتر از اين متصور نبود . شب را جهت انجام بعضى كارها ماندم . صحبت زياد شد . خيلى خوش گذشت . اميرزاده حقيقت رفيق خوبى است . سه‌شنبه 11 - دكانها تا روز شنبه بسته است . هيچ كار نگذشت . مساجد هم تا سيزدهم و پانزدهم روضه مىخوانند . منزل خودم رفتم . باغبان جزئى كارى كرده بود . تا عصر هرچه منتظر شديم كه يكى از كارها انجام بگيرد انجام نگرفت . خائب و خاسر سوار شده به راه افتاديم . اميرزاده را هم آورديم . غروب باغ حضرت و الا رسيديم . هواى شمران خوب [ است ] و باغ طرف نسبت با شهر نيست . شيراز و اخراج قوام الملك ركن الدوله دو سه روز است آمده . حسينعلى ميرزا همراه ايشان بود آمد و صحبت زياد از وضع آنجا و كارهاى شاهزاده مىكرد . فارس الان هم شلوغ است و مشكل به سر خانهء اول برود . قوام الملك را هرقسم بود خارج كردند . الان بالاى محموديهء صاحب ديوان چادر زده . حالا مىگويند زنش هم بايد خارج شود و بيرون خواهند كرد . در آن مرافعهء با نظام السلطنه متجاوز از هفتاد هشتاد نفر كشته شد . سرباز و سوار [ و ] توپچى ساخلوى آنجا در عوض حمايت از نظام السلطنه دست درآورده با نظام السلطنه و قوام جنگ كردند و اغلب اغتشاش را آنها باعث شدند . سركرده‌هاى آنها را خواسته‌اند . هريك تعارفى خواهند داد و بر ازدياد منصبشان افزوده خواهد شد . ابدا اين كارها را جلوگيرى نمىكنند . هركس اسباب فتنه و شر شد ترقى خواهد كرد . صاحب منصب و سرباز كه به حكم ديوان گوش ندهد و با حاكم نزاع كند و شهر را غارت كند و اسباب آنقدر اغتشاش و بىنظمى بشود بايد البته ترقى كند . خوانين همدان مثل حكايت همدان و ترقى كردن خوانين . ضياء الملك امير تومان شد . ساعد السلطنه سردارى شمسهء مرصع و رياست قشون فارس را گرفت . حسام الملك سردارى شمسهء مرصع گرفت . اينها اتفاق نيفتاد مگر براى خاطر آن هرزگى و نافرمانيها . حسنعلى خان امير نظام بارى حسن على خان امير نظام حكمران كرمانشاهان و كردستان را گفتند مرحوم شده است . شخص بزرگى بود . يك پسر جوان و يك دختر بيش ندارد . مكنت بىاندازه